Biến tướng của những "thử thách" trên MXH
Không thể phủ nhận rằng TikTok đang là một trong những nền tảng mạng xã hội phổ biến nhất hiện nay, đặc biệt với giới trẻ. Bên cạnh những nội dung giải trí, chia sẻ kiến thức hay truyền cảm hứng, TikTok còn là nơi sản sinh vô số xu hướng (trend) mới chỉ trong thời gian ngắn. Trong đó, các màn duet hay PK giữa các TikToker luôn là dạng nội dung thu hút lượng người xem rất lớn.
Hiểu một cách đơn giản, PK là hình thức hai nhà sáng tạo nội dung phát trực tiếp để "đối đầu" với nhau. Khán giả sẽ tặng quà ảo, quy đổi thành điểm số nhằm ủng hộ người mình yêu thích. Người chiến thắng sẽ nhận được nhiều phần thưởng hơn, còn người thua phải thực hiện "trả kèo" theo những yêu cầu đã thống nhất từ trước hoặc do người xem đề xuất.
Ban đầu, những màn "trả kèo" chỉ dừng ở mức hát một bài, nhảy theo một điệu nhạc, hóa trang hài hước hay thực hiện vài thử thách vui vẻ để tạo tiếng cười. Chính yếu tố bất ngờ, tương tác trực tiếp cùng khán giả đã giúp loại nội dung này nhanh chóng trở thành "đặc sản" trên TikTok.
Tuy nhiên, khi cuộc cạnh tranh về lượt xem và doanh thu từ quà tặng ngày càng khốc liệt, không ít TikToker bắt đầu tìm mọi cách để tạo sự khác biệt. Những thử thách từng mang tính giải trí dần bị biến tướng, trở thành công cụ câu view, câu tương tác bất chấp mọi giới hạn.
Nhiều TikToker trẻ đang đi quá giới hạn
Điều đáng lo ngại là nhiều màn PK hiện nay không còn đơn thuần là giải trí mà đã phát triển theo hướng ngày càng cực đoan. Các thử thách liên tục được đẩy lên mức nguy hiểm hơn, phản cảm hơn với mục tiêu duy nhất là giữ chân người xem và nhận được nhiều quà tặng hơn.
Không khó để bắt gặp những nội dung yêu cầu người thua phải ăn các món ăn kỳ quái, thực hiện hành vi gây đau đớn cho bản thân, nói những lời thiếu chuẩn mực hoặc thực hiện các thử thách mang tính chất đồi trụy, phản cảm. Những video như vậy không chỉ tiềm ẩn nguy cơ gây thương tích cho người thực hiện mà còn tạo ảnh hưởng tiêu cực tới cộng đồng, đặc biệt là nhóm khán giả nhỏ tuổi.
Mới đây, mạng xã hội tiếp tục lan truyền đoạn livestream ghi lại cảnh một TikToker sau khi "thua kèo" đã phải nằm thẳng dưới đất, cầm một viên gạch rồi thả rơi tự do từ trên cao xuống ngay khu vực mặt. Chỉ cần viên gạch lệch hướng hoặc rơi với lực mạnh hơn dự tính, hậu quả hoàn toàn có thể là chấn thương nghiêm trọng, thậm chí đe dọa đến tính mạng.
Chỉ vì vài phút gây chú ý và số tiền nhận được từ những món quà ảo, nhiều người sẵn sàng đánh đổi sự an toàn của chính mình. Đáng nói hơn, khi những nội dung như vậy xuất hiện với tần suất lớn, chúng rất dễ tạo nên hiệu ứng bắt chước. Không ít người trẻ có thể nghĩ rằng đây là cách nhanh nhất để nổi tiếng hoặc kiếm tiền trên mạng, từ đó tiếp tục thực hiện những hành động nguy hiểm hơn nữa.
Mạng xã hội vốn là môi trường kết nối và sáng tạo, nhưng nếu những nội dung độc hại liên tục được lan truyền sẽ vô tình làm méo mó nhận thức của một bộ phận người dùng. Bởi vậy, các nền tảng cần có biện pháp kiểm duyệt chặt chẽ hơn, mạnh tay gỡ bỏ hoặc hạn chế hiển thị những video cổ súy hành vi nguy hiểm, đồng thời xử lý nghiêm các tài khoản nhiều lần vi phạm.
Bên cạnh trách nhiệm của nền tảng, cộng đồng người dùng cũng đóng vai trò không kém phần quan trọng. Thay vì tò mò, cổ vũ hay tiếp tục chia sẻ các video phản cảm, người xem nên chủ động báo cáo những nội dung vi phạm để hạn chế sức lan tỏa của chúng. Chỉ khi cả nền tảng lẫn cộng đồng cùng chung tay nói không với những "thử thách" độc hại, môi trường mạng mới có thể trở nên lành mạnh hơn, thay vì trở thành nơi đánh đổi sức khỏe, thậm chí cả tính mạng, chỉ để đổi lấy vài phút nổi tiếng và những món quà ảo.