Rạng sáng ngày 10/9, Apple công bố chiếc iPhone gập đầu tiên trong lịch sử hãng, là một thiết bị mang tên iPhone Duo với hai màn và có giá gồm kha khá số “0”. Người ta bàn tán về màn hình gần như không nếp gấp, về màn ngoài 5,4 inch và máy có thể mở ra thành màn hình gập 7,6 inch. Nhưng chi tiết khiến tôi, một người dùng Android nhiều năm, để tâm nhỏ hơn thế nhiều: cảm biến vân tay được giấu ngay trong nút nguồn, một tính năng mà Apple chưa từng mang lên bất kỳ chiếc iPhone nào suốt gần hai thập kỷ.
Từ trước tới nay, iPhone nổi tiếng với hai phương pháp sinh trắc học, là Face ID hoặc Touch ID nằm dưới hút Home vật lý. iPhone Duo là smartphone đầu tiên của nhà Táo đặt cảm biến vân tay xuống dưới nút nguồn, và chính sự “đột phá” ấy lại khiến tôi thấy gần gũi với sản phẩm đắt nhất, xa lạ nhất trong cả hệ sinh thái Apple.
Tại sao lại cho “đột phá” vào ngoặc kép? Vì Apple đã đang ứng dụng tính năng này lên iPad, nhưng chưa bao giờ làm cho iPhone.
Với tôi cũng như nhiều người dùng Android khác, vân tay ở nút nguồn từ lâu đã trở thành một phản xạ tự nhiên. Sony là hãng đầu tiên phổ biến thiết kế này, khi ra mắt Xperia Z5 tại triển lãm IFA năm 2015.
Từ đó, thiết kế lan rộng sang nhiều dòng máy tầm trung lẫn cao cấp của Android suốt nhiều năm về sau, một phần vì nó tối ưu cho cả những máy màn hình lớn lẫn máy viền mỏng, không cần chừa chỗ cho cảm biến ở mặt lưng hay khoét lỗ trên mặt trước. Cảm giác rút điện thoại ra khỏi túi và máy mở ngay trong một chạm, kể cả khi tôi đang đeo khẩu trang hay đứng trong bóng tối, tạo ra một trải nghiệm xuyên suốt và tiện lợi vô cùng.
Trong khi đó, Apple đi theo một con đường khác hẳn. Năm 2017, iPhone X khai tử nút Home vật lý và Touch ID trên dòng máy cao cấp, chuyển hẳn sang Face ID. Từ đó, các dòng iPhone flagship chỉ dùng khuôn mặt để mở khóa, còn Touch ID chỉ còn sót lại ở dòng iPhone SE với nút Home kiểu cũ. Điều đáng nói là Apple không thiếu công nghệ để làm khác đi: hãng đã tích hợp Touch ID vào nút nguồn trên iPad Air thế hệ thứ tư, ra mắt năm 2020.
Nhưng suốt 6 năm tiếp theo, thiết kế ấy vẫn chỉ nằm trên iPad, cho tới khi iPhone Duo xuất hiện, mang Touch ID tích hợp nút nguồn lên khung titan, hoạt động như nhau dù máy đang gập hay đang mở, và cho phép đăng ký nhiều ngón tay khác nhau cho từng tư thế cầm máy.
Tại Việt Nam, Apple Store trực tuyến công bố giá bán chính thức lần lượt là 64.999.000 đồng cho bản 256GB, 71.499.000 đồng cho bản 512GB, 84.499.000 đồng cho bản 1TB và 103.999.000 đồng cho bản 2TB. Nhưng điều khiến tôi bận tâm nhất nằm ở một khoảnh khắc rất cụ thể, chứ không phải mức giá: iPhone Duo có thể mở khóa từ trước khi tôi kịp giơ nó lên trước mặt.
Với vân tay ở nút nguồn, việc mở khóa xảy ra sớm hơn một nhịp so với Face ID. Chỉ cần lần tìm điện thoại trong túi, trí nhớ cơ bắp đã có thể dẫn lối ngón tay tìm ngay tới nút nguồn, và khi máy giơ lên trước mặt thì màn hình đã sáng sẵn rồi.
Cảm biến Touch ID trên khung titan của iPhone Duo hoạt động giống nhau dù máy đang gập hay mở, lại cho phép đăng ký nhiều ngón tay cho nhiều tư thế cầm khác nhau, nên gần như bất kỳ cách rút máy nào cũng có thể kích hoạt việc mở khóa trước khi mắt kịp nhìn tới màn hình. Đó là một khác biệt cơ chế rất căn bản so với Face ID, vốn chỉ nhận diện được khi camera TrueDepth ở mặt trước máy soi đúng khuôn mặt người dùng.
Nhìn giá bán, rồi liếc xuống cái điện thoại Android mới dán màn hình, tôi khẳng định mình chưa đổi máy ngay đâu. Nhưng lần đầu tiên trong gần một thập kỷ, có một chiếc iPhone chạm đúng vào phản xạ tay mà tôi đã hình thành từ rất lâu, thứ trước giờ chỉ có Android mang lại cho tôi. Chưa biết ngày này năm sau tôi có đang dùng iPhone Duo, hay sẽ thèm thuồng một chiếc iPhone 19 với cảm biến vân tay ngay dưới nút nguồn, nhưng tôi có thể khẳng định điều này cho ngày hôm nay: chiếc smartphone gập đầu tiên của Apple là chiếc iPhone đầu tiên khiến tôi tin rằng, nhà Táo cuối cùng cũng học được thứ ngôn ngữ mà ngón tay tôi đã nói từ rất lâu.